Een zoektocht van 10, 15 jaar ….. best interessant om daar op terug te kijken. Er zitten veel facetten aan die zoektocht. De persoonlijke dingen; hoe je er zelf op reageert en mee omgaat, jouw eigen ontwikkelingen. Natuurlijk is het ook van belang hoe mensen om je heen er op reageren en er mee om gaan.
Daarnaast is er in de wereld van alles aan het gebeuren wat er mee te maken heeft. Wetenschap, gezondheidszorg, ervaringsdeskundigen die opstaan en er zijn raakvlakken, zoals bewustzijn.
Die eerste twee zijn niet heel interessant. In de wetenschap en de gezondheisdszorg zijn er veel mensen te vinden die zeggen dat het wel bestaat en dat het niet bestaat, beide stromingen halen daar dan feitjes bij die uit een onderzoek voortkomen. En om het kort te zeggen: beide zullen wel gelijk hebben, maar daardoor kan je er niet zoveel mee.

Dus ga ik verder met de ervaringsdeskundige…. Ikzelf.

 

Het begin van een ontdekkingstocht

Ik zit me nu af te vragen waarom zit er een volgordelijkheid in dingen? Waarom geldt voor iedereen dat je eerst dit moet weten en dan dat kan begrijpen. Zo moest ik eerst weten wat het stempeltje was.

Ik was eigenlijk al jaren op zoek naar mezelf, maar wist niet waar ik dat kon vinden. Ik had echt heel veel en hele dikke muren om me heen gebouwd. Op en gegeven moment lijken die nogal willekeurig neergezet en staan ze in de weg en vaak staan ze ook gewoon overbodig te zijn. De verdedigingslinie, in die vorm, heeft zijn langste tijd gehad. De linie moet met kennis van zaken worden afgebroken. Je hebt wat hulp nodig om het te doorzien, je bent echter zelf de enige die ze kan weghalen.
Cursus hier, cursus daar, therapie… er kwam gelukkig wat beweging in mij. Ik kon meer van mezelf laten zien. Wat uitnodigde tot verder onderzoek. De beweging kwam tot stilstand toen ik ontdekte dat ik ADD heb. (zelfs) Ik weet het nog goed, november 2009, de uitslag! Het was zover: “Meneer, met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid durf ik bij u vast te stellen dat u ADD heeft. Niet 100%. Nope. Dat kan niet op uw leeftijd, te veel coping om een helder beeld te verkrijgen.”
OK… je hebt dus ADD en je bent het niet…… Ik zei toch! Uit mijn eigen onderzoek op internet was het ook gekomen, dat voelde als een soort thuiskomen. En nu mocht ik van de psychiater ook blijven.
Ik was blij met het stempeltje, omdat ik nu beter begreep wie ik was, waarom ik was zoals ik ben en het was ook minder erg wat er met me gebeurd was. (al klinkt dat heel heftig en dat was het allemaal niet). Ik begreep ook dat de wereld mij een vreemde snoeshaan vond… en vind. En zo mocht het nu zijn, want ik had een officieel stempeltje. Door het stempeltje kon ik meer contact maken met de mensen om mij heen, ik kon mijn doen-en-laten uitleggen. Ik durfde dat ook, het was minder erg dat ik het anders deed dan de mensen om mij heen. En de mensen om mij heen vonden het goed. Of deden alsof.

Ik had een soort gebruiksaanwijzing. En die maakte het leven iets makkelijker.
Voorlopig.
Het deed heel veel kwartjes vallen! Door die ontdekking voelde ik me heel dicht bij de oplossing. Haha, er was zelfs een pilletje! Ik ging beter functioneren, nog meer van mezelf laten zien. Er gebeurde eindelijk wat al die jaren op mijn rapporten en beoordelingen stond. ‘Jan Anne je mag wel eens wat meer van jezelf laten zien.’
Deze jas, die me vrij goed past, was een slokop die alles in een ander daglicht zette.
Een aantal dingen gingen me beter af. Kwam dat door de Ritalin die ik slikte? Ik dacht in het begin wel. Ik wilde ook graag dat het werkte, dus van placebo-effect was zeker ook sprake.
Ritalin heb ik al met al ongeveer drie jaar geslikt…. Hoeveel hielp het? Geen flauw idee eigenlijk. Ik had iets meer energie aan het eind van de dag. Maar het overzicht in taken die ik had uit te voeren werd er niet beter van….. Afspraken waren nog steeds een chaos.

Vanuit blijdschap ging ik het ook veel mensen vertellen. Veel verschillende reacties. Deze is wel mooi: ‘Voor ons ben je nog steeds dezelfde’. Klopt.
Ik kreeg ook meteen te horen dat ik het niet als smoes moest gaan gebruiken. Hè? Dat was zelfs niet eens in me op gekomen (kennen ze me dan zo slecht dat ze dat denken?)
Mensen reageerden ook best vaak met: ‘Iedereen is anders’. Of ‘wat is normaal?’
Ik word er eigenlijk nog boos van. Heb je niet goed naar mijn verhaal zitten luisteren? Waarom reageer je daar niet op?
Natuurlijk is iedereen anders, en normaal bestaat niet. Maar waarom heb ik mij nooit onderdeel gevoelt van welke groep dan ook? Waarom vraag je daar niet op door? Je maakt mij niet wijs dat iedereen zich zo voelt. Waarom kan 80% van de mensen wel gewoon het standaard gebeuren van school met goed gevolg afleggen en die andere 20% niet? Zijn die 20% net zo anders als die 80%?. Sorry, deze moest er even uit.

De keerzijde van een stempeltje; je plaatst je buiten de groep en daar kunnen veel mensen niet tegen. Zei ik tegen mezelf. Voor mij was het alleen maar een bevestiging van zoals ik het voelde. De reactie van de ander ligt bij de ander. Zeker. De ander heeft ook allerlei duiveltjes, angst, onzekerheid, weerstand. En mijn reactie op hun ligt dan weer bij mij……
Dat is alleen makkelijker gezegd dan dat je het zelf ook zo beleefd. Ik voel me wel anders, maar ben ik het ook? En voelt die ander dat dan ook tegelijkertijd? Er zijn zo nog veel meer heel interessante vragen te stellen: Ben ik gewoon iemand met een verder gaande gevoeligheid (HSP) , die wat uit het lood staat? Of durf ik om wat voor reden dan ook mijn talenten niet te leven? Of is het niet meer dan een doorgeslagen afscheiding (het proces waardoor je leert dat je een eigen lichaam hebt)? Of is het hiervoor genoemde gewoon ADD? Komt mijn gevoel door ADD? Wat is ADD dan eigenlijk?

Heel vaak wordt een concentratieprobleem genoemd, ben je slecht in plannen en straal je chaos uit. En als iemand met ADD zich dan wel kan concentreren noemen we het hyperfocus. Ook aan hyperfocus zitten veel nadelen, want dan zijn we zo geconcentreerd dat we ons hebben afgesloten van de wereld. Da’s ook niet goed. Vindt de wereld.
Door het stempeltje was ik eigenlijk een probleemgeval geworden. Tja.

Wat is ADD? Het afwijkende gedrag zou kunnen komen door een tekort aan dopamine…. Waardoor de informatie verwerking in je hersenen anders verloopt.
Een tekort? Dat is ook maar weer hoe je er tegen aan kijkt. Hoeveel dopamine is normaal en hoeveel valt binnen de biologische grenzen. Of wanneer is het zo afwijkend dat het als bijzonder moet worden aangemerkt?
Er zijn momenten (of plaatsen in mijn hoofd) dat ik genoeg had, dus waarom deed ik dat dan niet de hele tijd. Dat heeft vast een reden voor het grotere geheel.
Er is niet één antwoord op de vraag of het aan dit tekort ligt…van het stofje…. als het al een tekort is.

Wat is ADD? Slagen voor een test. Je geeft antwoord op 110 vragen. Zeg je op de meeste ja, mag je door naar een specialist. Een testje invullen is een momentopname. Op dat moment was het wel zo. Ik deed het een paar keer gedaan en steeds was het wel zo. Edoch een testje is te manipuleren. Mensen die op vier vragen minder ja konden of wilden zeggen hoefden niet door naar een specialist…… Je moet er aan toe zijn om te ‘slagen’ voor deze test. Je wil normaal zijn. Meestal. Wil je dat liever niet kan je maar beter wel slagen voor deze test.
Normaal hangt ook samen met je referentiekader. Wat vind je normaal? Of ik vandaag zou slagen is ook een vraag. Maar heel veel behoefte om hem nog eens in te vullen heb ik niet.

ADD; wat is dat dan? De wetenschap en de gezondheidszorg weten het eigenlijk ook niet. Ze hebben het over een stofje en daarna zegt iemand anders net zo stellig van niet. In de DSM staan gedragingen en kenmerken, maar die zie je bij verschillende stoornissen terugkomen. En als je dan met vrienden praat over stoornissen, is vooral dat stoornissen een rotwoord en heeft iedereen wel wat….. Of als ik vertel over wat mij als ADD-er overkomt zeggen ze allemaal: ‘Maar dat heb ik ook!’

Misschien moet ik de vraag anders stellen. Want ik ging op zoektocht en dit is wat ik gevonden heb. Ik vond het toen fijn om het een naampje te geven. Dus als het wel iets is, wat is het dan bij mij? Wat zou ik beter willen kunnen? Waar heb ik last van? Of wat kan ik goed?

  • Niet kunnen vertellen wat er in mijn hoofd omgaat
  • Heel goed zien waar verbanden liggen (en ook vaker)
  • Ik wil mensen helpen
  • Ik wil iets bijzonders doen
  • Soms behoorlijk creatief
  • Ik kan geen verbinding voelen met anderen
  • Mijn (geluks)gevoel is onder nul
  • Af een toe een beetje afwezig
  • Ik ben wat globaal in vanalles en nog wat en in andere dingen heel precies (bijzonder he 😉
  • Ik heb de gave van vergeten
  • Meegaand
  • Ruimdenkend / out of de box
  • Ik dwaal af als iemand wat tegen me zegt
  • Aankijken (langer dan heel ff) vind ik heel lastig
  • Naïef
  • Afspraken zijn chaos

Een gebruiksaanwijzing, maar wel die van mij. Je kan het richting ADD praten en er vandaan. Ik heb wel eens het huis vol ADD-ers en der was er geen een hetzelfde, er waren wel overeenkomsten en meer dan met 10 willekeurige mensen, maar er waren ook verschillen.
We hebben wel heel veel steun aan elkaar als we vertellen over de eigenaardigheden in ons leven. En die hebben we allemaal. Want hoeveel mensen gaan er in de vriezer kijken als ze hun sleutels kwijt zijn…..

‘ADD bestaat niet’: ik hoorde het vrij snel nadat ik de diagnose kreeg. Boos dat ik werd! Waar denk jij dan dat ik mijn hele leven last van heb? Ik ken nog 100 anderen met precies dezelfde dingen. En als ik Ritalin slik, heb ik minder last van een aantal kenmerken. Net zoals die andere 100!
En nog steeds zegt dat eigenlijk helemaal niets over het bestaan van ADD, want de effecten van dat spul zijn niet bepalend. Alles heeft voors en tegens. Het lastige van discussies is dat ze meestal niet op hetzelfde niveau gevoerd worden. Hierdoor ontstaat heel veel ruis. Dat geld ook voor de stelling of ADD wel of niet bestaat.
– Wel of niet een stofje
– Wel of niet die gedraging
– Wel of niet concentreren
– Wel of niet man
– Wel of niet succes in de maatschappij
– Wel of niet die eigenschap
– Wel of niet het gehele palet

Nu kan ik zeggen dat het uiteindelijk niet heel erg boeiend is. Er is geen enkele eigenschap die voor alle ADD-ers geldt. Maar bestaat daardoor ADD niet?
Ik was blij met het stempeltje en voor vele met mij was het een soort thuiskomen. We hoorden ergens bij….. en precies dat is misschien hetgene wat voor de meeste ADD-ers geldt. Maar dat geldt ook meteen voor heel veel mensen. Iedereen? Iedereen wil ergens bij horen.

Uiteindelijk is het stempeltje een persoonlijk ding. Het kan je een richting ophelpen. Het helpt je in een proces. Maar is uiteindelijk maar een etappe in je hele leven. Het stempeltje helpt je om opnieuw te gaan positioneren. Echter aan het stempeltje vasthouden is niet goed. Met de geleerde lessen ben ik verder gekomen. Maar het staat buiten kijf dat er naast het stempeltje nog heel veel meer van mij is. Dus de laatste les is: laat het los!

Mijn eerste stap in het loslaten; een tijd lang vertelde ik daarom dat ik de ene dag autist was, soms ADHD-er, van dislexie had ik ook zo wat momentjes, ADD-er natuurlijk! En ik kan ook wel leven met bi-polair. Het moet gezegd: verslavingsgevoeligheid kan ik niet ontkennen. Dat allemaal bij elkaar beschrijft een groter deel van mij. Maar nog steeds niet alles….

Ik begin langzaamaan te geloven dat er een leven is voorbij het stempeltje. Wat me ook steeds duidelijker wordt; het is niet de oplossing voor dat waar ik echt mee worstel; ik ben nog steeds op zoek naar mezelf.  Niet weten welke kant ik op moet, is dit het nou?…. en ik heb ook al jaren het gevoel dat ik tegen een glazen plafond in mijn eigen hoofd aan het knokken ben. Er zit zo veel in, heel veel ideeën, maar ik krijg het maar niet aan het verstand van anderen gepeuterd.

Dat wat ze me meteen wisten te vertellen; ‘Het gaat niet om het stempeltje’ . Klopt dus. Maar er is een volgordelijkheid in alles. Je moet de grenzen van het stempeltje zelf voelen, in jezelf voelen. Als je ze voelt snap je dat er een leven na het stempeltje is. En dat waar ik zelf echt mee worstelde was er nog steeds: wie ben ik, wat wil ik, wat ga ik doen?

Afscheid nemen van het stempeltje, het had me best veel gebracht, maar het was ook niet de oplossing voor alles. Uiteindelijk was het ook een beperking, ook dat moet je zelf voelen voor je begrijpt dat anderen dat allang tegen je gezegd hebben. En of je er nu een zet of een aantal, het blijft een beperkte blik. Een leven voorbij het stempeltje, voelt als terug bij af. Ik ben weer op zoek naar mezelf. Maar ik heb niet stilgezeten. ADD is gewoon een deel van mij een deel van mijn gehele eigenschappen palet. Op zoek naar jezelf is een opdracht voor je hele leven. Een reis. Probeer er maar van te genieten.